حکمت اسلامی

حکمت اسلامی

درآمدی بر علم سیاست وجودی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانشیار و عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، قم، ایران
چکیده
هدف این مقاله آن است که علم سیاست مبتنی بر حکمت متعالیه را تحت عنوان علم سیاست وجودی معرفی کند. برای این منظور مدعای مقاله حاضر این است که علم سیاست وجودی با تغذیه از حکمت متعالیه، گونه جدیدی از علم سیاست را عرضه می‌کند که از علم سیاست برخاسته از مکاتب «ماهیت‌گرایی اجتماعی» و «نام‌گرایی اجتماعی» متمایز است. علم سیاست وجودی مبتنی بر رهیافت اصالت وجود بوده و امکان تأسیس علم سیاست برگرفته از این آموزه را نشان می‌دهد. برای بررسی این مدعا از نحوه ارتباط امور برساختی با امور حقیقی استفاده شده است و نشان داده شده است که علم سیاست وجودی از منظر ارتباط مورد اشاره، به بررسی مسائل سیاسی می‌پردازد. برای این منظور از شیوه رایج بحث‌های فلسفه اسلامی در امور اعتباری بهره گرفته شده است. از دستاوردهای این مقاله می‌توان به بسط حکمت متعالیه در علم سیاست اشاره کرد. از نتایج مقاله حاضر می‌توان برای نظریه‌پردازی در علوم انسانی اسلامی و علم سیاست بومی استفاده کرد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

An Introduction to the Existential Political Science

نویسنده English

Mohammad Pezeshgi
Associate Professor and Faculty Member at the Islamic Sciences and Cultural Academy, Qom, Iran.
چکیده English

The aim of this article is to introduce a political science based on transcendent philosophy under the title of "Existential Political Science." For this, the present research claims that existential political science, nourishing from transcendent philosophy, presents a new form of political science that is distinct from political science stemmed from schools of "social essentialism" and "social nominalism."
Existential political science is based on the approach of the primacy of existence (aṣālat al-wujūd) and exhibits the possibility of establishing a political science grounded in this doctrine. To examine this claim, the paper investigates the relationship between constructed matters and real ones, showing that existential political science addresses political issues from the perspective of this relation.
The discussion employs the common methodology of Islamic philosophy concerning i‘tibārī (conventional or constructed) matters. One of the accomplishments of this article is the expansion of transcendent philosophy into the field of political science. The findings of this article can contribute to theoretical developments in Islamic humanities and indigenous political science.

کلیدواژه‌ها English

Existential Political Science
Transcendent Philosophy
Indigenous Political Science
Theoretical Developments in Islamic Humanities
  1. ابراهیمی دینانی، غلام‌حسین (1398). من و جز من. چاپ ششم. تهران: نشر موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران.
  2. بیانی، فرهاد، (1401). تقلا برای کتمان واقعیت اجتماعی: رد پای هستی‌شناسی و معرفت‌شناسی نامینالیستی در تفکر اجتماعی. تهران، نشر: لوگوس.
  3. پزشگی، محمد، (1400). الگوهای علم سیاست در حکمت متعالیه. قم: ‌پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.
  4. خانی، ابراهیم، (1395)، جامعه‌شناسی متعالیه: هستی شناسی حیات‌های اجتماعی بر مبنای فلسفه و عرفان اسلامی (ج1). تهران، نشر: دانشگاه امام صادق.
  5. صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (1981م). الحکمة المتعالیة فی الاسفار الاربعة العقلیة(ج1). چاپ سوم. بیروت، دارالاحیاء العربی
  6. طباطبایی، سیدمحمدحسین، (1363). المیزان فی تفسیر القرآن (ج 2، 3 و 10). ترجمه سید محمد باقر موسوی همدانی، قم: دفتر انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم. ‌
  7. فتحی، عبدالله و فنایی اشکوری، محمد (1397). «تحلیل هستی‌شناختی واقعیت‌های اعتباری»، فصلنامه حکمت اسلامی، 5 (19)، ص 101-79.
  8. مطهری، مرتضی، (1392). مجموعه آثار: اصول فلسفه و روش رئالیسم (ج6). چاپ شانزدهم. تهران: نشر صدرا
  9. مطهری، مرتضی (1392) مجموعه آثار: شرح مبسوط منظومه (1) (ج 9). چاپ پانزدهم. تهران: نشر صدرا
  10. . Edward P. Bailey and Philip A. Powell, (2008), The Practical Writer, 7th, Boston: Thomson Higher Education.

  • تاریخ دریافت 02 شهریور 1402
  • تاریخ بازنگری 19 آذر 1402
  • تاریخ پذیرش 17 دی 1402